^ Powrót na górę

 

 

Historia

Rozmiar tekstu:

Powiat sieradzki jest częścią starej piastowskiej prowincji, nazywanej w średniowieczu najpierw kasztelanią, a potem Ziemią Sieradzką. W czasach I Rzeczypospolitej (od połowy XIV w. do 1793 r.) powiat sieradzki należał do województwa sieradzkiego, w skład którego wchodziły w całości lub części obecne powiaty: bełchatowski, łaski, pabianicki, pajęczański, piotrkowski, radomszczański, wieluński, wieruszowski i zduńskowolski.

Powiat sieradzki jest częścią starej piastowskiej prowincji, nazywanej w średniowieczu najpierw kasztelanią, a potem Ziemią Sieradzką. W czasach I Rzeczypospolitej (od połowy XIV w. do 1793 r.) powiat sieradzki należał do województwa sieradzkiego, w skład którego wchodziły w całości lub części obecne powiaty: bełchatowski, łaski, pabianicki, pajęczański, piotrkowski, radomszczański, wieluński, wieruszowski i zduńskowolski. Po drugim rozbiorze Polski powiat sieradzki włączony został do zaboru pruskiego. Po utworzeniu Królestwa Polskiego powiat sieradzki wchodził w skład guberni kaliskiej, w latach 1845-1867 należał do guberni warszawskiej, później – aż do 1918 r. – ponownie został włączony do guberni kaliskiej. W okresie międzywojennym powiat sieradzki wchodził w skład województwa łódzkiego. W okresie okupacji hitlerowskiej w niezmienionych granicach włączony został do tzw. Kraju Warty, rejencji kaliskiej. Po drugiej wojnie światowej powiat, którego powierzchnia wynosiła wówczas 1.422 km2, liczył 130 tys. mieszkańców. W 1955 r. odłączono część północną powiatu do nowo utworzonego powiatu poddębickiego. Powiat sieradzki liczył wtedy 120 tys. mieszkańców i obejmował 1.416 km2 powierzchni. Przed powstaniem województwa sieradzkiego powiat liczył 112 tys. mieszkańców. W latach 1975-1998 powiat sieradzki przestał istnieć, po powołaniu w wyniku reformy administracyjnej województwa sieradzkiego.

Ziemia Sieradzka spełniała ważną rolę w dziejach politycznych Polski jako miejsce synodów i zjazdów ogólnokrajowych. Położenie na skrzyżowaniu ważnych szlaków komunikacyjnych z Wielkopolski do Małopolski i z Mazowsza na Dolny Śląsk nadało tej ziemi rangę szczególną, bowiem pełniła ona rolę pomostu i pogranicza pomiędzy tymi historycznymi dzielnicami.

Sieradz, stolica powiatu, wzmiankowany w 1136 r. był stolicą historycznie ukształtowanej Ziemi Sieradzkiej, a w XIII wieku stolicą księstwa. Książęta tej ziemi, Leszek Czarny i Władysław Łokietek, odegrali ważną rolę z w zjednoczeniu ziem polskich po rozbiciu dzielnicowym. Od XIV wieku aż do drugiego rozbioru Polski, a później w latach 1975-1998, pełnił funkcję stolicy województwa. To tutaj na zjeździe 26 lutego 1383 r. zapewniono poselstwo węgierskie, że królem Polski zostanie Jadwiga, młodsza córka króla węgierskiego Ludwika. Tutaj w 1432 r. szlachta podjęła zobowiązanie, że następcą po Władysławie Jagielle będzie jego syn Władysław, zwany Warneńczykiem. Tutaj w 1445 r. dokonano wyboru Kazimierza Jagiellończyka na króla, który później w dowód wdzięczności nadał Sieradzowi liczne przywileje.

Sieradzanie wielokrotnie wsławili się w obronie ojczyzny. Brali udział w bitwie pod Grunwaldem, występowali zbrojnie w czasie potopu szwedzkiego i bronili Częstochowy. Walczyli z zaborcami - z Prusakami w 1794 r. i Rosjanami w czasie powstania styczniowego w latach 1863-1864. We wrześniu 1939 r. uczestniczyli w obronie na linii rzeki Warty i czynnie brali udział w odzyskaniu niepodległości Polski.